COP29 başkanı Bakü'de düzenlenecek konferans oturumunda önemli konuları anlattı

2015 Paris İklim Anlaşması'nın 6. Maddesinin iki alt maddesi üzerinde anlaşmaya varılması, önümüzdeki COP29'un en önemli ve zorlu tartışma konularından biri olacak ve azaltılmış sera gazı emisyonlarının ticareti için yeni bir mekanizmanın ve Birleşmiş Milletler'in uygulamaya konulması olacak.

 Karbon kotaları ve kredileri ile yapılan işlemlere yönelik iklim projelerini içeren İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC).  COP29 Başkanı, Azerbaycan Ekoloji ve Doğal Kaynaklar Bakanı Muhtar Babayev Trend'e bu konuda bilgi verdi.  "Paris İklim Anlaşması'nın 6. Maddesinin kabul edilmesi, Bakü'de gerçekleştirilecek önceki COP'lar ve COP29'un çok sayıda müzakeresinin konusudur. Bazı konularda anlaşmaya varıldı, bazıları ise anlaşmaya varılmadı. Babayev, "Ülkeler, 6.2, 6.4 ve 6.8'in kritik alt bölümlerini içeren 6. Madde üzerinde anlaşmaya varabilirlerse bu, COP29'da çok önemli bir karar olacak" dedi.  Babayev, en büyük tartışmanın 6.2 ve 6.4 numaralı maddelerden kaynaklandığını da sözlerine ekledi.  2015 Paris İklim Anlaşması'nın 6. Maddesinde şunun belirtildiğine dikkat edilmelidir: "Taraflar, sera gazı emisyonlarının azaltılmasına yönelik ulusal olarak belirlenen katkıların uygulanmasında gönüllü işbirliğini kullanacaklardır."

Madde 6 aslında sera gazı emisyonlarının azaltılmasını teşvik eden üç mekanizmayı (alt maddeler 6.2, 6.4 ve 6.8) tanımlamaktadır: 1) emisyon azaltımlarının BM ülkeleri arasında muhasebeleştirilmesi ve ticareti (yani karbon kotaları - Madde 6.2), 2) iklimin uygulanması Karbon kotaları ve kredilerinin ticaretine ilişkin BM merkezi mekanizmasına uygun projeler (Madde 6.4), 3) iklim değişikliğinin sonuçlarını hafifletmeye yönelik piyasa dışı yaklaşımlar (Madde 6.8).  Babayev, "Şu ana kadar 6.2 ve 6.4 alt paragraflarında 6. maddenin uygulama kuralları üzerinde anlaşmaya varılmadı, ancak 6.8. maddeye ilişkin hazır bir belge zaten mevcut." dedi.  Karbon kotalarının aslında belirli bir ülkenin (şirketin) üretim faaliyetleri sırasında teknoloji veya diğer yöntemlerle sera gazı emisyonlarını belirli miktarda (kilogram veya ton cinsinden) nasıl azaltabileceğinin bir kaydı olduğunu unutmayın.  Babayev, Bakü'de düzenlenecek COP29'un diğer konuların ve girişimlerin tartışılması için platformlar yaratacağını kaydetti.  Girişimler arasında, BM Genel Sekreteri António Guterres'in desteklediği, Karayip ülkelerine yönelik bir "dayanışma vergisi" getirilmesi girişimi de yer alıyor.  Babayev, "Karayip ülkeleri denizcilik, havacılık ve fosil yakıt üretimi gibi sektörlerden (iklim sorunlarını çözmek için) 'dayanışma vergisi' toplama girişiminde bulundu." dedi.  BM Genel Sekreteri'nin geçtiğimiz günlerde bu girişimi sosyal medya hesabından duyurduğunu da belirtelim.  Guterres, "İklim girişimlerine daha fazla özel sermaye çekilmeli. Gelişmiş ülkeler de finansmanlarını ikiye katlamalı ve iklim değişikliğine uyum konusundaki taahhütlerini yerine getirmeli." dedi.  COP konferanslarının BM himayesinde düzenlendiğini belirtmek gerekir.

BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (COP29) Taraflar Konferansı'nın 29. oturumunun bu yıl Kasım ayında Azerbaycan'da yapılacağını da belirtelim. Bu konudaki karar, geçen yıl 11 Aralık'ta Dubai'de düzenlenen COP28 genel kurul toplantısında alındı. İki haftada dünyanın merkezi haline gelen Bakü'ye yaklaşık 70-80 bin yabancı misafir gelecek.  Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi, iklim sistemine tehlikeli insan müdahalesini önlemek amacıyla Haziran 1992'de Rio de Janeiro'daki Dünya Zirvesi'nde imzalanan bir anlaşmadır. "COP" (Taraflar Konferansı) kısaltması, İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesinin uygulanmasını denetleyen en yüksek yasama organı olan "Taraflar Konferansı" anlamına gelir.  Sözleşmeye 198 ülke katılmaktadır. Taraflar aksini kararlaştırmadıkça COP her yıl düzenlenmektedir. İlk COP Mart 1995'te Berlin'de düzenlendi ve sekretaryası Bonn'da bulunuyor.